Dünya bir çorak araziye dönüştüğünde
ve şehirler surlarını
kadim tapınaklardan daha yükseğe çıkardığında,
gece, korkuya dair
yeni isimler öğrendiğinde
ve insan, bir başkasının yüzünde
kendini tanıyamaz hâle geldiğinde,
söz varlığını sürdürür.
Emreden söz değil,
alıp satılan söz değil,
sessizliği fethetmek için
ekranlardan haykıran söz değil
aksine, o başka türlü söz
bir alevden bile daha kırılgan,
dudaklar arasında titreyen
ama yine de ölmeyi reddeden o söz.
Bize çok uzaklardan gelir.
Bir insanın, adil yaşamanın ne anlama geldiğini
sorguladığı kadim bir meydandan gelir
eşyanın ardındaki güzelliği arayan
gözlerden,
düşünceye bir yuva olsun diye
sütunlar dikenlerden gelir.
Yunanistan ölmedi.
Hâlâ nefes alıyor
yanıtsız kalan her soruda,
barbarlığa başkaldıran
her dizede,
karşısındakini bir sayıya,
bir düşmana,
silinebilir bir isme indirgemeyi reddeden
her bakışta yaşıyor.
Ne var ki günümüzde barbarlar
her zaman kılıçlarla gelmiyorlar.
Bazen aceleyle,
kayıtsızlıkla, algoritmalarla,
anlamından arındırılmış sözcüklerle geliyorlar.
Bazen alev çıkarmadan yangınlar başlatıyor,
tek bir taşı bile yerinden oynatmadan yıkım yaratıyorlar.
İnsanı,
düşünecek zamandan,
kendini dinleyebileceği bir sessizlikten,
bir zamanlar onurun kutsal olduğuna
inandığını hatırlatacak bir bellekten
mahrum bırakıyorlar.
İşte o an şiir ayağa kalkar.
Orduları yoktur.
Sınırları yoktur.
Silah yapmayı bilmez.
Elinde yalnızca
ateşli bir sözcük,
direnen bir kalp,
gecenin en derininde
açık bırakılmış bir sayfa vardır.
Ama bu kadarı da yeterlidir.
Çünkü bir dize,
herkesin silmeye çalıştığı bir ismi
koruyabilir.
Dünyanın bir istatistik olarak adlandırmayı öğrendiği
bir gözyaşını
saklayabilir.
Sadece bir manşetten ibaret görünen birine,
yeniden bir yüz kazandırabilir.
Başkalarının yalnızca “onlar” dediği yerde, o “sen” diyebilir.
İşte bu yüzden yazmıyorum
dünyayı kurtarmak için değil
belki hiçbir şiir bunu başaramaz,
dünyanın, insanlık pahasına
kendini kurtarmasını
engellemek için yazıyorum.
Güzellik bir lüks olmasın diye,
bellek
harabeye dönmesin diye,
beşeri bilimler
yüzyıllar boyunca inşa ettikleri evden
kovulmasınlar diye yazıyorum.
Yazıyorum çünkü hâlâ inanıyorum ki
bir insan yaşamı
kendi bedelinden daha değerlidir,
bir gözyaşı
bir istatistikten daha kıymetlidir,
tek bir adil söz
yüzlerce konuşmadan
daha ağır gelebilir.
Ve ‘hayır’ diyebilen bir ses,
‘umut’ yazabilen bir el,
acıdan yüzünü çevirmeden
bakabilen gözler var oldukça,
şiir de var olmaya devam edecektir,
bir tohum kadar küçük,
taşın çatlağından sızmayı başaran
ışık kadar inatçı.
Belki fırtınayı dindiremeyecek.
Belki duvarları yıkamayacak.
Ancak bir insan, bir başkasına
bir dize okuduğunda
ve okuduktan sonra her ikisi de
sessizliğe gömüldüğünde,
Yunanistan nefes almaya devam edecek,
güzellik sığınacak bir yer
bulmaya devam edecek
ve insan; yaralı,
yorgun, neredeyse yenilmiş olsa bile,
kendine yeniden
‘insan’ diyebileceği
bir sözcüğe
sahip olmaya devam edecektir.
Türkçeye Çeviren: Mesut Şenol