MILAN RICHTER

M I L A N R I C H T E R (1948, Bratislava doğumlu)

Slovak şair, oyun yazarı, çevirmen ve yayıncı

Richter, 1967–1972 yılları arasında Comenius Üniversitesi’nde Alman, İngiliz ve İskandinav edebiyatları ile dilbilim eğitimi almış, 1985 yılında ise felsefe doktoru (Dr. phil.) unvanını kazanmıştır. 1984 ve 2011 yıllarında Weimar’da Goethe bursiyeri olarak, 1990 yılında ise UCLA’de (Los Angeles, ABD) Fulbright araştırma bursiyeri olarak bulunmuştur.

Editörlük, serbest yazarlık ve üst düzey diplomatlık (1993–1995 yılları arasında Slovakya’nın Norveç Büyükelçiliği’nde misyon şefliği) yapmış; ayrıca SLOLIA’nın (Yurt Dışında Slovak Edebiyatı Kuruluşunun) başkanlığını üstlenmiştir. 2001 yılından bu yana yayıncılık (MilaniuM Press) faaliyetlerini sürdürmektedir. 1999–2003 yılları arasında Slovak Edebi Çevirmenler Derneği’nin başkanlığını, 2000–2002 yılları arasında ise Slovak PEN Merkezi’nin başkan yardımcılığını yapmıştır. 2001–2010 yılları arasında WAAC’ın (Dünya Sanat ve Kültür Akademisi) birinci başkan yardımcısı olarak görev almış; 2011 yılında feshedilene dek Lüksemburg’daki Avrupa Şiir Akademisi’nin üyesi olmuştur. Richter hâlihazırda Grazer Autorenversammlung (Graz Yazarlar Birliği) ve Norveç’teki Bjørnson Akademisi’nin bir üyesidir. Richter, Slovakça dilinde 9 şiir kitabı (Secure Place, 1987; Roots in the Air, 1992; From Behind the Velvet Curtains, 1997; An Angel with Black Feathers, 2000; Secrets Wide Open, 2008 ve diğerleri), 6 dilde yayımlanan bir şiir kitabı (Five Seasons of Life, 1998) ve Almanca, Norveççe, Bulgarca, Çekçe, Arapça, İbranice, Fransızca, İspanyolca, Çince ve Makedonca dillerine çevrilmiş 10 seçki cilt yayımlamıştır.

Ayrıca, 7 dile çevrilen ve İspanyolca, Sırpça ve Bulgarca dergilerde yayımlanan iki tiyatro oyunu kaleme almıştır: Kafka’s Hell-Paradise (2006) ve Kafka’s Second Life (2007).

Richter; Goethe’nin “Urfaust”’u ile “Faust I” ve “II”’nin bazı bölümleri, Rilke’nin “Duino Ağıtları”, Kafka’nın aforizmaları ve kısa düzyazıları, K. Gibran’ın “Ermiş”’i, T. Tranströmer’in tüm şiirleri; E. Dickinson, E. Hemingway, P. Neruda, E. Cardenal, H. Martinson, A. Lundkvist, E. Södergran, K. Espmark, Ö. Sjöstrand, K. Odegard, P. Tafdrup, E. Jandl ve G. Kofler’den seçilmiş şiirler; J. Cheever, R. Hochhuth, P. Härtling, A. Lundkvist ve L. Gustafsson’un romanları; J. Gaarder, D. Hammarskjöld ve P. Wästberg’in eserleri; H. C. Andersen ve O. Wilde’ın masalları; ayrıca L. de Vega, P. O. Enquist, Ö. von Horváth, E. Canetti ve N. Werdelin’in tiyatro oyunları dahil olmak üzere toplam 75 kitap ve tiyatro oyunu çevirmiştir.

Holokost üzerine Slovak edebiyatından derlenen ilk antolojinin (“God’s Alley”, 1998) editörlüğünü yapmıştır.

Richter, 2000–2011 yılları arasında Jan Smrek Edebiyat Festivali’nin direktörlüğünü üstlenmiştir. 2007–2009 yılları arasında ise “Kafka’s Matliary” adlı festivali düzenlemiştir.

Richter; İsveç Akademisi Çeviri Ödülü (1999), Avusturya Cumhuriyeti Altın Liyakat Nişanı (2002), Norveç Kraliyet Liyakat Nişanı (2008) ve Bjørnson Ödülü’nün (2010) yanı sıra, Slovakya’da üç, İsveç ve Avusturya’da ise çeşitli çeviri ödülleri almıştır.

Milan Richter’in “Five Seasons of Life” (Hayatın Beş Mevsimi) adlı eseri, Slovakya’da toplumsal temalar üzerine, yakın geçmişin gölgesinden tedirginlik duymadan yazabilen ender şairlerden birini gözler önüne seriyor. Richter’in şiiri, en iyi örneklerini, kamusal olayları sanki gelişigüzel bir biçimde kaydediyormuş gibi başlayıp, şaşırtıcı ve dokunaklı bir kavrayışa evrilen, samimi ve rahat bir üslupta verir.

James Sutherland-Smith (İngiliz şair ve çevirmen)

Duyusallık, absürtlük, ironi ve sosyal ilişkiler içinde bireysel değerlerin korunmasına duyulan ısrar; Richter’de tüm bunlar, onun Yahudi kimliğinden gelen yaşam deneyimiyle birleşir. Aynı zamanda, 1990’ların Avrupalı ​​bir entelektüeli olarak Richter, hangi kılığa bürünmüş olurlarsa olsunlar, iktidar sahiplerine karşı duruşunu da ortaya koyar.

Knut Ødegård (Norveçli şair ve çevirmen)

Richter’in altıncı şiir kitabı “From Behind the Velvet Curtains” (Kadife Perdelerin Ardından), onun eserlerinin karakteristik bir özelliği olan “yeni ve Slovakya dışı ortamlar bulma” pratiğinin, yalnızca bir büyülenme kaynağı değil, aynı zamanda çağdaş dünyanın durumuna dair şiirsel bir tanıklık fırsatı sunduğunu da kanıtlıyor. Şairin gözünde bu dünya güvenli bir yer değil; aksine, insanın tehlike altında olduğu bir arenadır. (…) Burada özellikle dikkat çekici olan, bireysel zamanın akıp gidişi temasının ustalıkla ele alınışıdır.

Jan Zambor (Slovak şair, edebiyat araştırmacısı ve çevirmen)

Milan Richter (…) Slovakya’daki “beat” (beat kuşağı) şairlerinden biri.

Lawrence Ferlinghetti, City Lights Review, No. 4/1990